Centraal- en Oost-Europa

Centraal- en Oost-Europa

Economische update - januari 2020

Heterogeen beeld industriële productie

In november is de industriële productie in Centraal-Europa vertraagd. Tegenover oktober was er in Polen, Hongarije en Tsjechië sprake van een terugval met ongeveer 1% (seizoensgezuiverd). Dat wekt de indruk dat de recessie in de Duitse industrie uiteindelijk toch Oost-Europa bereikt. Toch blijft het verband met de ontwikkelingen in Duitsland zwakker dan verwacht, althans in een aantal landen. Binnen de regio blijven inderdaad opvallende verschillen van land tot land bestaan.

De terugval in de industriële activiteit in de regio komt er op het moment dat de Duitse industrie de eerste, voorzichtige tekenen van uitbodeming vertoont. Zowel het vertrouwen als de productie wijzen in die richting. Als de recente terugval in Centraal-Europa door de Duitse recessie zou zijn veroorzaakt, zou dat dus met een substantiële vertraging gebeurd zijn. Waarom dat zo zou zijn, kan niet meteen worden verklaard. Bovendien blijft de impact van de recessie in de Duitse industrie, die nu al meer dan anderhalf jaar aansleept, op Centraal-Europa eerder beperkt. Terwijl de productie van de verwerkende nijverheid in Duitsland tussen januari 2018 en oktober 2019 met meer dan 8% is gedaald (met een licht herstel in november 2019), bleef de activiteit in Centraal-Europa beter overeind. In het bijzonder in Hongarije en Polen bleef de productie boven de niveaus van bij het begin van de recessie in Duitsland. In Tsjechië is de toestand iets minder gunstig. Hier bleef de productie grosso modo op het niveau van het begin van de recessie in de Duitse verwerkende nijverheid in de lente van 2018. Ook de Slovaakse industrie lijkt wat gevoeliger voor ontwikkelingen in de Duitse industrie, al is dat moeilijker in te schatten omdat ze ook volatieler is (figuur COE1).

Wat verklaart de grotere veerkracht van de Centraal-Europese industrieën? Ze houdt gedeeltelijk verband met de, in vergelijking met Duitsland, kleinere gevoeligheid voor ontwikkelingen op de Aziatische markten, in het bijzonder China en Korea. Dat verklaart waarom de regio tot dusver minder gevoelig is geweest voor de opflakkering van de onzekerheid over de wereldhandel in 2019. De index van de onzekerheid over de wereldhandel bereikte een piek aan het einde van het derde kwartaal van 2019. De grotere veerkracht van de Poolse en Hongaarse industrie kan ook worden verklaard door de sterkere binnenlandse vraag. Die werd in die landen aangewakkerd door een expansief begrotingsbeleid, zeker in vergelijking met Tsjechië. In Polen en Hongarije bedraagt het structurele begrotingstekort ongeveer 3% van het bbp, terwijl dat in Tsjechië volgens de Europese Commissie slechts 0,3% van het bbp bedraagt.

Voor de toekomst blijven we gematigd optimistisch voor de groei van de industrie in de regio. In de eerstkomende maanden kunnen de cijfers nog wat verslechteren. Maar het gematigde optimisme voor 2020 wordt ondersteund door de uitbodeming van het vertrouwen en productiecijfers in Duitsland, door de ontspanning van de handelsrelaties tussen de VS en China en de minder grote onzekerheid over de brexit. Ook de vooroplopende indicatoren voor de regio zelf zijn bemoedigend.

Inflatiedruk neemt toe, maar monetaire beleid blijft onveranderd

Ons voorzichtig optimisme voor de economie in Centraal-Europa heeft belangrijke gevolgen voor onze verwachtingen voor de inflatie en het monetaire beleid. In de regio werden recent verrassend hoge inflatiecijfers gepubliceerd. In Tsjechië bereikte de inflatie in november 3% en in Hongarije 3,4%. Ook in Polen veerde ze in december op tot 3%. Ook Slowakije past in dat plaatje, waardoor het binnen de eurozone een van de landen met de hoogste inflatie is. De inflatie versnelde er van 2,9% in oktober tot 3,2% in november en, volgens de flash raming, werd dit niveau ook bereikt in december (figuur COE2). Brandstoffen- en voedingsprijzen zorgen in de ganse regio voor hogere inflatie. De voedingsprijzen worden door zowel binnenlandse als externe factoren opgedreven. Vogelgriep en varkenspest zullen voor verdere opwaartse druk op de voedingsprijzen blijven zorgen. In Slowakije wakkert ook de kostendruk door de verhoging van het minimumloon, eind 2019, de inflatie aan.

 

We denken dat de inflatie in de nabije toekomst niet zal afkoelen. Daarom verwachten we dat de Poolse centrale bank de rente zal optrekken in de tweede jaarhelft, wanneer de industriële activiteit en bij uitbreiding de ganse economie weer aan kracht wint. In Tsjechië zullen de uitbodeming van de industrie en de hardnekkig hoge inflatie het kamp van de voorstanders van een strakker monetair beleid versterken. Maar voorlopig houden we nog vast aan ons scenario van een stabiele rente in Tsjechië.

In Hongarije wordt voor begin 2020 wel een geleidelijke inflatieafkoeling verwacht. Maar de inflatiecijfers liggen duidelijk aan de bovengrens van de tolerantieband die de Hongaarse centrale bank voor haar beleid hanteert. Toch verwachten we geen initiatief van de centrale bank om de inflatie af te remmen. Haar prioriteit, net als die van de regering, blijft immers de economische groei. De centrale bank zal haar soepele geldbeleid dus voortzetten om de binnenlandse vraag te ondersteunen. Ze is ervan overtuigd dat dat nodig is ter compensatie van de zwakke economische omgeving elders in Europa. De terugval van de inflatie van 4% tot 3% in het tweede kwartaal zal haar sterken in die overtuiging. Tegen eind 2020 zal de inflatie echter opnieuw 3,5% bedragen.

Economische update landen

(enkel beschikbaar in het Engels)

Bulgaria

Bulgaria

Hungary

Hungary

Czech Republic

Czech Republic

Slovakia

Slovakia

Voorspellingen Centraal- en Oost-Europa

Andere voorspellingen en updates

Wereld

Wereld

België

België

Ierland

Ierland
We gebruiken cookies en soortgelijke technologieën om je een goedwerkende website aan te bieden die je surfervaring aangenamer maakt. We kunnen de website ook aanpassen aan je behoeften en je voorkeuren. Door verder te surfen, ga je akkoord met het plaatsen van deze cookies. Wil je meer info? Of wil je dit niet?Klik hier.