ECB-aankopen draaien op volle toeren

Marktrapport

Het Duitse grondwettelijk hof strooide recent mogelijk roet in het eten van de Europese Centrale Bank. Ze oordeelde onder meer dat het Europese grondwettelijk hof in 2018 haar huiswerk slecht maakte bij het inschatten van het wettelijk karakter van het aankoopprogramma van overheidsobligaties van de ECB. De centrale bank heeft drie maanden om het tegendeel te bewijzen. Het is ongezien dat een land als Duitsland Europese rechtspraak met betrekking tot een Europees instituut in vraag stelt. Europees Commissievoorzitster von der Leyen tikte Duitsland dit weekend al op de vingers. Gerechtelijke stappen zullen volgen voor die inbreuk. Als eender welke belangenvereniging voor een nationale rechtbank een zaak kan aanspannen tegen Europese rechtspraak, is de Europese disintegratie pas echt ingezet. Duits Bondskanselier Merkel treedt ondertussen in hoogsteigen persoon op als bemiddelaar om de zaak niet te laten ontsporen. De ECB gaat ondertussen onverstoord verder met het aankopen van vooral overheidsobligaties. We nemen ze vandaag onder loep.

De ECB zette haar eerste stappen in de obligatiemarkt al in 2010. Tijdens de Europese schuldencrisis kocht ze overheidsobligaties op van de PIIGS. U kent ze nog wel: Portugal, Ierland, Italië, Griekenland en Spanje. Die portefeuille (SMP) bedroeg maximaal zo’n €220 miljard. Sinds het einde van de crisis (2012) loopt de ECB haar SMP-portefeuille af. Middelen van obligaties op vervaldag worden niet geherinvesteerd. Momenteel staart er nog zo’n €38 miljard op de boeken.

De SMP-aankopen waren bijzonder groot nieuws een decennium geleden, maar zijn klein bier in vergelijking met de maatregelen die de centrale bank trof sinds eind 2014. Tussen maart 2015 en december 2018 bedroegen de maandelijkse aankopen minimaal €15 miljard en maximaal €80 miljard. De eerste tien maanden van 2019 hield de ECB haar kruit droog om vanaf november opnieuw maandelijks voor €20 miljard obligaties op te slorpen. En toen kwam het coronavirus. Daarvoor maakten Lagarde en co in twee tijden nog eens €120 miljard en €750 miljard (PEPP) vrij, additioneel te besteden voor het einde van het jaar. Om een idee te geven: het totale aankoopbedrag bedroeg meer dan €140 miljard in de maand april alleen!!

Aankoopprogramma’s van covered bonds (CBPP), asset-back securities (ABSPP), bedrijfsobligaties (CSPP) en overheidsobligaties (PSPP) resulteerden in een portefeuille van meer dan €2700 miljard eind april 2020. Het grootste deel bestaat uit overheidsobligaties, de meest liquide en diepste markt. Het gaat om bijna €2200 miljard, een tienvoud van de SMP-portefeuille uit de schuldencrisis, en meer dan 20% van alle uitstaande overheidsschuld in de eurozone. Een belangrijk verschil met SMP is dat de ECB nu wel alle middelen van obligaties op vervaldag gebruikt om nieuwe activa te kopen.

Op jaarbasis verwachten we dat de ECB in 2020 voor ongeveer €1100 overheidsobligaties zal aankopen. Haar vorige “record” uit 2016 bedroeg €775 miljard. Om zo’n bedragen te kunnen draaien, heeft ze de modaliteiten van de aankopen gewijzigd. De vorige verdeelsleutel sneuvelde en er zijn geen plafonds meer. Dat zorgde voor een opmerkelijk rotatie van de aankopen. In maart en april spendeerde de ECB respectievelijk 32% en 37% van haar maandbedrag in Italië, tov van gemiddeld zo’n 17% tussen maart 2015 en februari 2020. Het aandeel Franse obligaties steeg van 19% tot 24% (maart) en 28% (april). De grootste beweging in de andere richting deed zich voor in Duitsland: van bijna 24% naar 5% in maart en slechts 2% in april. Het aandeel van Spaanse aankopen steeg marginaal van 11.5% tot 14.5%.

Mathias Van der Jeugt, KBC Marktenzaal

ECB-aankopen (overheid): terug van nooit weggeweest

Bron: Bloomberg

Disclaimer:

Deze publicatie vormt een algemene duiding van de financieel-economische actualiteit op korte termijn en kan niet beschouwd worden als onderzoek op beleggingsgebied. Deze publicatie kan evenmin worden beschouwd als beleggingsadvies of als beleggingsaanbeveling met betrekking tot de beschreven financiële instrumenten en houdt op geen enkele wijze een beleggingsstrategie in. Deze publicatie maakt een kleine niet-geldelijke tegemoetkoming uit die ook gratis ter beschikking wordt gesteld van het publiek.
BC group.De informatie opgenomen in deze publicatie mag op geen enkele manier gepubliceerd, herschreven of heruitgegeven worden in eender welke vorm. KBC Bank NV heeft beroep gedaan op de door haar betrouwbaar geachte bronnen voor de informatie opgenomen in deze publicatie. De accuraatheid, volledigheid en tijdigheid van de informatie wordt evenwel niet gegarandeerd. Er wordt niet gewaarborgd dat de voorgestelde scenario’s, risico’s en prognoses de marktverwachtingen weerspiegelen noch dat ze in realiteit tot uiting zullen komen.
KBC Bank NV noch enige andere vennootschap van de KBC-groep (of enige van hun aangestelden) kunnen aansprakelijk gesteld worden voor enige schade, rechtstreeks of onrechtstreeks, die het gevolg is van de toegang tot, de consultatie of het gebruik van de informatie en de gegevens vermeld in deze publicatie.
KBC Bank is een kredietinstelling naar Belgisch recht en staat onder het prudentieel toezicht van de Europese Centrale Bank (ECB, Sonnemannstrasse 22, 60314 Frankfurt am Main, Duitsland). Concreet oefent de Europese Centrale Bank het toezicht uit via een “Joint Supervisory Team” waarvan ook personeelsleden van de Nationale Bank van België (NBB, de Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel, www.nbb.be) deel uitmaken.
KBC Bank NV staat ook onder toezicht van de FSMA voor wat het toezicht op de gedragsregels en de financiële markten betreft (Congresstraat 12-14, 1000 Brussel, www.fsma.be).
KBC Bank NV maakt deel uit van de KBC-groep. De website www.kbc.com bevat uitgebreide informatie over de KBC-groep.

Gerelateerde publicaties

Dollar kraakt, euro blaakt

Dollar kraakt, euro blaakt

Europese relanceplan begin van koehandel

Europese relanceplan begin van koehandel

Frans-Duitse as onderbouwt, maar ondergraaft ook Europa

Frans-Duitse as onderbouwt, maar ondergraaft ook Europa

Europa een stap vooruit via… belastingen?!

Europa een stap vooruit via… belastingen?!
We gebruiken cookies en soortgelijke technologieën om je een goedwerkende website aan te bieden die je surfervaring aangenamer maakt. We kunnen de website ook aanpassen aan je behoeften en je voorkeuren. Door verder te surfen, ga je akkoord met het plaatsen van deze cookies. Wil je meer info? Of wil je dit niet?Klik hier.