Begrotingsbeleid: flexibel, maar ook snel?

Marktrapport

De versomberende economische vooruitzichten brengen de rol van de economische politiek in de economie helemaal op het voorplan. De centrale bankiers lieten snel verstaan dat zij klaar staan om de economie te ondersteunen. In de VS zette de Fed de daad al bij het woord door eind juli de beleidsrente te verlagen. ECB-voorzitter Draghi laat geen kans onbenut om duidelijk te maken dat ook de ECB klaarstaat. Maar zijn verhaal klinkt toch een beetje genuanceerder. In één adem wijst hij ook op de rol van het begrotingsbeleid als de economie verder zou verzwakken.

De vraag rijst inderdaad of een nóg soepeler monetair beleid in de eurozone meer zoden aan de dijk zou zetten. In tegenstelling tot de Fed heeft de ECB in de voorbije jaren haar rente nog niet verhoogd. De rente staat nog steeds op een historisch dieptepunt. Heeft een verdere verlaging dan zin? Monetair beleid wordt soms wel eens vergeleken met een touw. Je kan daarmee een kar die te snel rijdt afremmen, maar het is nutteloos om een stilstaande kar er mee voort te duwen. Een centrale bank kan met renteverhogingen de economische groei wel afremmen, maar over de effectiviteit om via renteverlagingen de groei aan te zwengelen bestaan twijfels. Ongetwijfeld is het geloof van Draghi in de kracht van de monetaire politiek veel groter. Maar zijn verwijzing naar de rol van het budgettaire beleid laat misschien toch enige terechte twijfel vermoeden.

Ook over de effectiviteit van een budgettaire stimulering kan worden gediscussieerd. Vaak komt ze te laat, heeft ze een verkeerde focus en wordt ze niet snel genoeg teruggeschroefd. In de EU moet ze bovendien rekening houden met de begrotingsregels en het grote verschil qua niveau en recente dynamiek van de overheidsschuld tussen de verschillende landen. Vaak zijn het landen met nauwelijks budgettaire ruimte, zoals Italië, die maar al te gretig hun begrotingsbeleid willen versoepelen. Stimulering dreigt hen snel in conflict te brengen met de Europese begrotingsregels. Door die flexibel toe te passen heeft de uittredende Europese Commissie (EC) in de voorbije jaren al te grote confrontaties met regeringen vermeden. Ursula von der Leyen liet al meteen na haar aanduiding als nieuwe EC-voorzitter verstaan dat ze die flexibiliteit maximaal zal blijven toepassen. Het soepele beleid van de ECB zal ondertussen helpen voorkomen dat de financiële markten te veel flexibiliteit afstraffen.

Maar echt soelaas voor de Europese conjunctuur kan maar komen van een budgettaire stimulering in een grote economie mét budgettaire ruimte. Alle ogen zijn daarmee op Duitsland gericht. Dat land heeft budgettaire ruimte zat, maar gelijktijdig een sterke politieke afkeur voor begrotingstekorten. Komt hierin verandering en hoe snel zal dat gebeuren? Het feit dat de groeivertraging in de eurozone in sterke mate het gevolg is van de recessie in de Duitse verwerkende nijverheid kan de zaken bespoedigen. Vast staat dat de snelheid waarmee de Duitse opvattingen over het begrotingsbeleid zullen evolueren zullen bepalen of Draghi’s vraag om hulp van het begrotingsbeleid een beduidend antwoord zal krijgen. Commentaren van kanselier Merkel en minister van Financiën Scholz suggereerden het voorbije weekend dat er ruimte is voor fiscale stimulus als Duitsland in een recessie belandt. Het tweedekwartaalgroeicijfer (-0.1% kw/kw) was alvast negatief…

Lieven Noppe, Senior Economist KBC Group
 

Overheidsschuld verschilt sterk van land tot land

Bron: Bloomberg

Disclaimer:

Deze publicatie vormt een algemene duiding van de financieel-economische actualiteit op korte termijn en kan niet beschouwd worden als onderzoek op beleggingsgebied. Deze publicatie kan evenmin worden beschouwd als beleggingsadvies of als beleggingsaanbeveling met betrekking tot de beschreven financiële instrumenten en houdt op geen enkele wijze een beleggingsstrategie in. Deze publicatie maakt een kleine niet-geldelijke tegemoetkoming uit die ook gratis ter beschikking wordt gesteld van het publiek.
BC group.De informatie opgenomen in deze publicatie mag op geen enkele manier gepubliceerd, herschreven of heruitgegeven worden in eender welke vorm. KBC Bank NV heeft beroep gedaan op de door haar betrouwbaar geachte bronnen voor de informatie opgenomen in deze publicatie. De accuraatheid, volledigheid en tijdigheid van de informatie wordt evenwel niet gegarandeerd. Er wordt niet gewaarborgd dat de voorgestelde scenario’s, risico’s en prognoses de marktverwachtingen weerspiegelen noch dat ze in realiteit tot uiting zullen komen.
KBC Bank NV noch enige andere vennootschap van de KBC-groep (of enige van hun aangestelden) kunnen aansprakelijk gesteld worden voor enige schade, rechtstreeks of onrechtstreeks, die het gevolg is van de toegang tot, de consultatie of het gebruik van de informatie en de gegevens vermeld in deze publicatie.
KBC Bank is een kredietinstelling naar Belgisch recht en staat onder het prudentieel toezicht van de Europese Centrale Bank (ECB, Sonnemannstrasse 22, 60314 Frankfurt am Main, Duitsland). Concreet oefent de Europese Centrale Bank het toezicht uit via een “Joint Supervisory Team” waarvan ook personeelsleden van de Nationale Bank van België (NBB, de Berlaimontlaan 14, 1000 Brussel, www.nbb.be) deel uitmaken.
KBC Bank NV staat ook onder toezicht van de FSMA voor wat het toezicht op de gedragsregels en de financiële markten betreft (Congresstraat 12-14, 1000 Brussel, www.fsma.be).
KBC Bank NV maakt deel uit van de KBC-groep. De website www.kbc.com bevat uitgebreide informatie over de KBC-groep.

Gerelateerde publicaties

Centraal-Europese groei blijft overeind

MR20191115_Centraal Europa

Wordt monetair beleid ‘selectiever’?

MR20191411RBNZ

Trump haalt beurzen (even?) van hun wolk

MR20191113 Trump haalt beurzen (even?) van hun wolk

Spaanse kiezer schudt kaarten aartsmoeilijk

MR20191112 Spaanse kiezer schudt kaarten aartsmoeilijk
KBC gebruikt cookies om je surfervaring aangenamer te maken. Zo kan KBC ook beter inspelen op je behoeften en voorkeuren. Door verder te surfen ga je akkoord met het gebruik van deze cookies. Meer info? Of wil je geen cookies?Klik hier.